دانلود پایان نامه

1.1 مقدمه
امروزه فناوری اطلاعات و به خصوص معماری سرویس گرا فرصت هایی را در جهت بهبود چابکی و کارایی توسعه سیستم های اطلاعاتی به وجود آورده است.معماری سرویس گرا به عنوان رهیافت برتر در حوزه معماری سیستم های اطلاعاتی به سازمان ها کمک می کندتا بتوانند نیازمندی های کسب و کاری شان را با زیرساخت فناوری اطلاعات به سرعت مطابقت داده و نسبت به تقاضاهای بازار واکنش دهند.
این معماری یک استراتژی است که دربرگیرنده دو جنبه سازمانی و تکنولوژی است.از نقطه نظر تکنولوژی،سازمان نیاز به فراهم آوردن زیر ساختی (گذرگاه سرویس سازمانی1) برای برقراری تعامل و یکپارچگی داردو از منظر سازمانی،نیازمند ساختار سازمانی مناسب،تعریف مسئولیت ها و نقش های سازمانی مرتبط،با توسعه نرم افزار و تدوین فرایندهای مناسب برای طراحی سرویس ها،شناسایی سرویس های جدید و چرخه عمر سرویس ها است.از طرفی برای آنکه حوزه کسب و کار بتواند به سرعت خود را با تغییرات تطبیق دهد،بایستی بتواند به مجموعه ای از سرویس های کسب وکاری و سرویس های اشتراکی دسترسی پیدا کند.با وجود اینکه بسیاری از شرکت ها در فرایند پیاده سازی SOA 2نسبت به فراهم ساختن الزامات و پیش نیازهای مطرح شده تلاش می کنند ولیکن به دلیل پیچیدگی این فرایند عمدتا با چالش هایی نظیر: (مالکیت سرویس ، تعیین ساختار تصمیم گیری ، تعریف و تعیین سرویس های اشتراکی، مدیریت تغییر سرویس های اشتراکی ، ارزیابی کارایی و کیفیت سرویس ، مدیریت سطوح سرویس) مواجه می شوند و ممکن است علی رغم صرف انرژی زیاد و سرمایه گذاری های کلان از مسیر صحیح منحرف شده و دچار شکست شوند.
بنابراین برای مقابله با چالش های ذکر شده و کسب مزایای این فناوری، سازمان نیازمند استقرار یک نظام رفتاری مناسب است تا علاوه بر تعریف نقش ها و مسئولیت ها و تعیین ساختار تصمیم گیری،قابلیت های سازمانی مورد نیاز را فراهم نماید.این نظام رفتاری در واقع همان نظام حاکمیت است.حاکمیت3 مکانیزمی است که اطمینان می دهد قوانین،خط مشی ها و سیاست ها،استاندارد ها و رویه ها در سازمان پذیرفته شده و مورد اجابت قرار گرفته است.یعنی اطمینان نمائیم که افراد هر آنچه درست است را انجام می دهند.
1.2 تعریف و بیان مسئله
فقدان حاکمیت می تواند یک مانع جدی برای موفقیت سازمان باشد.حاکمیت معماری سرویس گرا،کاربرد حاکمیت سازمان برای تحقق معماری سرویس گرا است].41[حاکمیت SOA مفهومی است که برای فعالیت های مرتبط با سرویس ها در معماری سرویس گرا و حاکمیت سرویس ها در چرخه پیاده سازی آنها استفاده می شود.حاکمیت SOA چالش های مطرح در فرایند پیاده سازی و پذیرش معماری سرویس گرا را با ایجاد قابلیت هایی در سازمان برطرف می کند.این قابلیت ها با استفاده از یک چارچوب موثر معماری سرویس گرا پوشش داده می شود.
چارچوب حاکمیت معماری سرویس گرا شامل 1)یک مدل مرجع حاکمیت که به عنوان نقطه شروع به کار گرفته شده و در بر گیرنده 4 مولفه اصلی زیر ساخت فنی،سیاست ها،فرایندها و نقش هاست و 2)چرخه حیات سرویس که یک فرایند تکرار پذیر برای تعریف سرویس و بومی سازی مدل حاکمیت SOA است].41[
هدف اصلی ازچارچوب حاکمیت معماری سرویس گرا،استقرار معماری سرویس گرا در سازمان است.چارچوب یک رویکرد تدریجی را تعریف می کند که سازمان بتواندعلاوه بر پوشش نیازمندی های جاری خود،نیل به اهداف بلند مدت SOA را مد نطر قرار دهد.یک چارچوب حاکمیت SOA به مدیران سازمان اطمینان می دهد که :
* سرویس های صحیح ایجاد شده،نیازمندی های کسب و کار را پوشش می دهند.
* یک رویکرد سازگار برای کشف،استفاده،تعریف،طراحی،پیاده سازی،اجرا و مدیریت سرویس ها تعریف شده است.
* سرمایه گذاری سرویس ها صورت گرفته و مالکان سرویس ها مشخص شده اند.
* سرویس ها منطبق بر سیاست های حاکمیت ایجاد شده اند.
* سرویس ها در یک روش امن طراحی شده،ساخته و اجرا می شوند.
* سرویس ها در یک روش میزان پذیر4 مدیریت می شوند.
* نقش های حاکمیت SOA، مسئولیت ها و مجوز ها شناخته شده و به طور قابل قبول اجرا می شوند.
بر این اساس سازمان نیاز به یک برنامه دارد که همان نقشه راه معماری سرویس گراست و بر مبنای یک چارچوب حاکمیت SOA در یک رویکرد تدریجی و با سنجش بلوغ سرویس گرایی،به شرکت ها کمک نماید تا حرکت به سمت SOA را شروع کرده و گذار به SOA را در هر مرحله مدیریت کنند و به این طریق مزایای مورد انتظار SOA نظیر استفاده مجدد سرویس ،بهبود یکپارچگی، تعامل پذیری و چابکی کسب و کار را بدست آورند.
در این تحقیق به منظور ارائه مولفه های اصلی حاکمیت معماری سرویس گرا مطلوب ، به شناخت چارچوب های موجود حاکمیت SOA پرداخته و برای حرکت سازمان ها به سمت استقرار حاکمیت معماری سرویس گرا ، 5COBIT را که یک چارچوب کنترل برای حاکمیت فناوری اطلاعات پذیرفته شده است مورد مطالعه و استفاده قرار می دهیم.این چارچوب بطور کامل ارزیابی فرایندها،ساختار حاکمیت و مکانیسم های کنترل را مورد خطاب قرار می دهد. چارچوب COBIT برخی از عناصر مهم حکومت SOA را پشتیبانی نمی کند ما با استفاده از مؤلفه های اصلی معماری سرویس گرایی سازمان و چرخه حیات حاکمیت مبتنی بر COBIT و شناخت یک مدل بلوغ حاکمیت SOA به ارزیابی واندازه گیری بلوغ حاکمیت معماری سرویس گرا سازمان می پردازیم.

1.3 هدف از انجام تحقیق
بر اساس مطالب ذکر شده در قسمت قبل هدف اصلی این تحقیق شناخت حاکمیت معماری سرویس گ
را ، مولفه ها ، سیاست ها و ویژگی های آن به منظور ارایه یک چارچوب مطلوب برای حرکت سازمان ها در استقرار حاکمیت معماری سرویس گرا و تلفیق سرویس گرایی با فناوری اطلاعات برای افزایش انعطاف پذیری سازمان جهت دست یابی اهداف کسب وکار است. بر این اساس هدف این تحقیق را می توان به بخش های زیر تفکیک نمود:
* هم سویی فناوری اطلاعات و کسب و کار با تمرکز بر فرایندهای کسب وکار و پشتیبانی از محرک های فناوری اطلاعات و کسب و کار
* سازماندهی فرایندهای چرخه حیات سرویس و حاکمیت براساس مدل فرایند
* تعریف و مدیریت اهداف کنترلی قابل اندازه گیری برای هر فرایند
* آشنایی با مفاهیم و اصول معماری سرویس گرا و درک ارتباط بین اصول و موضوعات مطرح شده و ارتباط آنها با موضوع حاکمیت
* تشریح اهمیت حاکمیت معماری سرویس گرا والزامات پیاده سازی آن
* شناخت مولفه های حاکمیت معماری سرویس گرا
* معرفی الزامات چارچوب حاکمیت معماری سرویس گرا
1.4 پرسشها ی تحقیق
وجود یک چارچوب مناسب که در برگیرنده کلیه الزامات و قابلیت ها و مولفه های حاکمیت SOA باشد و بتواند سازمان را در مسیر پذیرش معماری سرویس گرا کمک نماید الزامی است و از آنجا که چارچوب های مختلفی برای حاکمیت SOA ارائه شده است،سوالاتی در این زمینه مطرح می شود که بایستی پاسخ مناسب داده شود:
* الزامات برای سیر به سمت وضعیت مطلوب سازمان چیست؟
* چگونه می توان برای چارچوب حاکمیت COBIT یک مدل بلوغ حاکمیت معماری سرویس گرایی سازمانی داشت تا بتوان با استفاده از آن جایگاه سازمان را در بازار رقابت تعیین کرد؟
* چگونه می توان راهبردهای سازمان را برای رسیدن به وضعیت مطلوب با استفاده از اندازه گیری بلوغ معماری سرویس گرایی سازمانی تغییر داد!؟
* ویژگی ها و مولفه های یک چارچوب مطلوب حاکمیت SOA برای تعریف COBIT سرویس گرا چیست؟
1.5 محدوده ی پژوهش
تمرکز اصلی و عمده در این پژوهش ارائه ی روشی است که مبتنی بر چارچوب COBIT بوده تا بوسیله آن بتوان معماری سرویس گرایی را در سازمان مستقر کرد.در COBIT که به عنوان یک استاندارد برای سازمان ها می باشد ، مدلی را برای اندازه گیری بلوغ حاکمیت فناوری اطلاعات تبیین شده است.ما با مطالعه مدل های موجود و شناخت چالش هایی که برای استقرار معماری سرویس گرا وجود دارد فاکتورهای سرویس گرایی را معین کرده و با اضافه کردن اینها به COBIT ا یک چارچوب جدید طراحی می گردد و با استفاده از آن مدلی را برای تعیین سطح بلوغ حاکمیت سرویس گرا مشخص می کنیم.برای این منظورابتدا باید با مفهوم سرویس گرایی و معماری سرویس گرا و همچنین مفهوم حاکمیت و مولفه های آن آشنا شده تا با استفاده از اینها و بر اساس چارچوب COBIT ، که معیاری را برای تعیین سطح بلوغ حاکمیت تعریف کرده نقشه ی راهی برای استقرار معماری سرویس گرا در سازمان ایجاد کنیم.
1.6 فرضیات تحقیق
معماری سرویس گرا می تواند باعث افزایش چابکی کسب و کار ،کاهش زمان تولید کالاهای جدید و ارائه به بازار ،کاهش هزینه توسعه و نگهداری از طریق استفاده مجدد از سرویس های موجود،ایجاد منابع جدید در آمدی و هم سویی بهتر کسب وکار و فناوری اطلاعات شود.پیاده سازی معماری سروبیس گرا منجر به پیاده سازی یک مدل حاکمیت مبتنی بر معماری سرویس گرا می شود.در حقیقت بدون یک مدل حاکمیت SOA ، قابل اطمینان و به صرفه پیاده سازی معماری سرویس گرا، مزایای مورد انتظار این معماری حاصل نخواهد شد.
ما می خواهیم با اضافه کردن مهم ترین مولفه ها ،سیاست ها و فرایندهای کنترلی معماری سرویس گرا به چارچوب COBIT ،چارچوبی را برای حاکمیت معماری سرویس گرا ارائه کنیم تا سازمان بتواند توسط آن معماری سرویس گرا را در سازمان استقرارکند و با استفاده از سطح بلوغ تعریف شده در چارچوب پیشنهادی، نقشه ی راهی برای حرکت به سمت وضعیت مطلوب تهیه کند تا به معماری با انعطاف پذیری بالا دست یابد.
1.7 ساختار پایان نامه
ساختار این پایان نامه شامل پنج فصل به شرح زیر می باشد :
* فصل اول در خصوص بیان کلیات پژوهش و چرایی و چگونگی انجام آن می باشد.
* فصل دوم به ادبیات موضوعی اختصاص دارد و مفاهیمی چون محاسبات سرویس گرا،معماری سرویس گرا،چرایی و چالش های پذیرش آن، حاکمیت،حاکمیت معماری سرویس گرا و مولفه های آن ،حاکمیت فناوری اطلاعات و چارچوب COBT ، مفهوم چارچوب حاکمیت معماری سرویس گرا و چهار مورد از پرکاربرد ترین چاچوب های ارائه شده تشریح شده است.
* فصل سوم مربوط به روش پژوهش بوده و با در نظر گرفتن مولفه ها ، سیاست ها و فرایندهای کنترلی برای استقرار معماری سرویس گرا به ارائه ی چارچوبی برای حاکمیت معماری سرویس گرا بر اساس چارچوب COBITکه یک چارچوب برای حاکمیت فناوری اطلاعات است می پردازد.
* فصل چهارم مختص ارزیابی است که ابتدا به شناسایی قابلیت های مورد نیاز برای رفع چالش های موجود در معماری سرویس گرا پرداخته سپس به ارزیابی چارچوب پیشنهادی و دیگر چارچوب های ارائه شده در فصل 2 با استفاده از فاکتورهای تعیین شده می پردازد.تا ضعف ها و قوت های چارچوب مشخص شود.
* فصل پنجم نتیجه گیری و پیشنهادات آتی برای کارهای آتی می باشد.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   پایان نامه با واژه های کلیدیدانش آموزان دختر، سطح معنادار

فصل دوم
2 ادبیات و پیشینه تحقیق

2.1
مقدمه
حاکمیت معماری سرویس گرا ترکیبی از دو لغت حاکمیت و معماری سرویس گراستدر این فصل به تعاریف حاکمیت و معماری سرویس گرا پرداخته و مولفه های کلیدی هر یک و همچنین مزایای آنهارا بررسی و تشریح خواه
یم کرد.
2.2 معماری سرویس گرا
“معماری سرویس گرا ” مفهومی جدید نیست و از دهه 90 وجود داشته است ولی آنچه جدید است توانائی اجرا و عینیت بخشیدن به آن است که به کمک ابزارها و پروتکل های مربوطه میسر شده است.معماری سرویس گرا یک معماری به هم پیوسته6 نیست . بلکه چیزی است که منجر به یک معماری به هم پیوسته می شود.می توان آن را یک شیوه ، پارادایم ، منظر یا الگو نامید.به این ترتیب SOA یک ابزار یا چارچوب به هم پیوسته نیست که بتوان آن را خریداری نمود.SOA یک رهیافت است،یک شیوه فکر کردن ، یک سیستم ارزشی که منجر به تصمیمات به هم پیوسته کامل در زمان طراحی یک معماری نرم افزار بهم پیوسته می شود [13].
تعریف
معماری سرویس گرا از دیدگاه های مختلف قابل بررسی است، هر فرد یا ذینفع بر طبق جایگاه خود تصویری از معماری سرویس گرا دارد، در ادامه از سه دیدگاه کارشناسان حرفه، معماران و طراحان مورد بررسی قرار می گیرد.
کارشناسان حرفه: مجموعه ای از سرویس ها که سازمان مایل به ارائه آنها به مشتریان یا شرکاء خوداست. (تعریف سرویس کسب و کار)
معماران: سبکی از معماری که حاوی قوانین، الگوها و ضوابطی است که منجر به ایجاد خصایصی نظیر پیمانه ای7بودن ، بسته بندی، اتصال سست، استفاده مجدد و ترکیب پذیری شده و از نظرساختار از یک ارائه دهنده سرویس و یک درخواست کننده سرویس تشکیل شده است.
طراحان و پیاده سازان: یک سبک(مدل) برنامه نویسی که از استانداردهائی مانند (WSDL،UDDI، SOAP ,… ) و فناوری هائی نظیر سرویس های وب استفاده می کند و قابلیت تعامل پذیری بین مولفه های نرم افزاری را بدون توجه به سکو و فناوری پیاده سازی آنها پشتیبانی می کند.
نکاتی در خصوص معماری سرویس گرا:
o هم راستای کسب و کار سازمان است
o هم موضوعی فنی است و هم نوعی سبک تفکر است
o مبتنی بر اتصال سست است و از پیام رسانی استفاده می کند
o قادر به ساخت سیستم های ترکیبی است
o از مولفه های قابل استفاده مجدد(سرویس) تشکیل شده است
o مهمترین دستاورد آن انعطاف پذیری و چابکی فناوری اطلاعات در برابر تغییرات حرفه است.

در تعاریف متعددی که از معماری سرویس گرا ارائه شده است. عمدتا از دو دیدگاه فنی و غیر فنی این واژه تعریف شده است.اما اینکه آیا معماری سرویس گرا یک موضوع تکنیکال است یا خیر ، بیشتر به دیدگاه اشخاص و تفسیر انها از مفاهیم اساسی SOA بستگی دارد.در ادامه تعدادی از این تعاریف به تفکیک ارائه شده است :
* معماری سرویس گرا یک محصول نیست بلکه پلی است بین کسب و کار و فناوری به کمک مجمو عه ای از سرویس های متکی بر فناوری که دارای قوانین ، استانداردها و اصول طراحی مشخص هستند[38] .
* چارچوبی برای یکپارچه سازی فرایندهای کسب وکار و پشتیبانی آنها توسط فناوری اطلاعات با کمک مؤلفه های استاندارد و امن تحت عنوان سرویس که قابلیت استفاده مجدد و الحاق به یکدیگر جهت پوشش تغییرات حرفه رادارا می باشند [2].
دو تعریف فوق تعاریف غیر تکنیکال معماری سرویس گرا را ارائه می کنند.تعاریف کاملا به تعریف معماری سازمانی (EA)8 نزدیک اند و تنها تفاوت آنها با معماری سازمانی در سرویس هاست.سرویس ها بخشی از معماری سرویس گرا هستند،اما پیاده سازی سرویس معادل معماری سرویس گرا نیست.
تعاریف زیرنیز دید غیر فنی از معماری سرویس گرا را مطرح کرده اند،اما نوع نگاه به SOA نزدیک به مفهوم حاکمیت فناوری اطلاعات است.
* معماری


دیدگاهتان را بنویسید