اعضای خانواده ارتباط مؤثر رضایتبخش نداشته باشند، در درازمدت این افراد از ارائه بازخوردهای مثبت و تشویق شدن برای برقراری رابطه مؤثر با دیگران بازمی مانند، و با احساسات منفی، تنهایی و افسردگی روبرو می شوند که آنها را در شرایط روانی آسیب زا گرفتار می سازد.

د- ساختار خانوادگی ناسازگار
۱.خانواده بی کفایت
در برخی از خانواده ها سست بودن پایه های اقتصادی، عاطفی، فرهنگی والدین و اعضای خانواه باعث رشد نامطلوب شخصیت افراد خانواده و فرزندان می شود.
۲. خانواده از هم پاشیده
از هم پاشیدگی خانواده و جدایی والدین خصوصاً اگر در سنین پایین اتفاق بیفتد سبب رشد ناسالم انسان از بعد عاطفی و ناتوانی برای رسیدن به کمال شخصیتی می شود .
۳. خانواده ضداجتماعی
اگر والدین در محیط خانه به هنجارشکنی و ناسازگاری با محیط اجتماعی بپردازند بر فرزندانشان و چگونگی تعاملات افراد با آنها اثرمی گذارد، در نتیجه باعث می شود که فرزندان و خود آنها امنیت روانی مطلوب را جهت برقراری ارتباط مؤثر با محیط اجتماعی کسب ننمایند.
۴. آسیب روانی اولیه
عدم توجه به محبت کافی و توجه به فرزند در ماهها و سالهای اولیه تولد باعث وابستگی ناایمن در فرزند شده و اثرات جبران ناپذیری بر سلامت روان وی می گذارد.

هـ) فشارهای ناشی از زندگی جدید صنعتی
۱. رقابت ناسالم
رقابت های ناسالم و نامشروع و غیرقانونی اقتصادی در افراد می تواند زمینه ساز فشارهای روانی و اختلافات بین فردی در افراد شود، در نتیجه سلامت روانی آنها را به خطر بیندازند.
۲. خواسته های شغلی
توجه بیش از حد به رقابتهای تسلیحاتی و فن آوری پیشرفته صنعتی، باعث ایجاد توقعات نامعقول و بالاتر از توانایی در افراد و در نتیجه فشار روانی شدید بر آنها می شود.
۳. پیچیدگی زندگی جدید
مشکلات زندگی شهرنشینی باعث غفلت از توجه به نیازهای روانی- اجتماعی افراد می شود که اثرات جبران ناپذیری بر سلامت روانی آنها می گذارد.

و) عوامل اجتماعی- فرهنگی
-۱ جنگ و جنایت
بروز جدال های بین اقوام صدمات جبران ناپذیری بر زندگی اجتماعی و اقتصادی افراد می گذارد که در نتیجه باعث برآورده نشدن نیازهای مادی و معنوی افراد می شودواین امر که سلامت روان آنها را به مخاطره می اندازد.
۲. تبعیض نژادی و پیش داوری
گروهی باعث ایجاد مشکلات روحی و اختلافات برای گروه اقلیت و در نتیجه عدم آرامش و امنیت می شود.
۳. مشکلات اقتصادی و استخدامی
که به دلیل عدم برآورده شدن نیازهای افراد باعث بروز فشارها و تنش های روانی شدید در افراد می شود که این امر سلامت روانی آنها را به مخاطره می اندازد.

۲-۱۷- اهداف و ابعاد مختلف سلامت روان
بطور کلی بهداشت روانی دارای چهار هدف اصلی است:
۱ـ خدماتی: ارائه خدماتی است، در جهت تامین سلامت فکر و روان افراد جامعه، پیشگیری از ابتلا به اختلالات روانی، بیماریابی، درمان سریع و پیگیری بیماران مبتلا به اختلالات عصبی روانی به طور سرپائی و یا بستری، کمک های مشاوره‌ای به افرادی که دچار مشکلات روانی، اجتماعی و یا خانوادگی شده اند.
۲ـ آموزشی: عبارت است از آموزش بهداشت روانی به افرادی که با بیماران روانی سرو کار دارند و همچنین آموزش بهداشت روانی همگانی و آشنا ساختن مردم جهت همکاری و استفاده از سرویس های موجود در صورت مواجهه با استرس ها و مشکلات روانی،ارائه مفاهیم و شناخت اختلالات روانی به دست اندرکاران امر بهداشت در سطوح مختلف است.
۳ـ پژوهشی: شامل تحقیق در زمینه پیشگیری و نیز علل، نحوه شروع و درمان اختلالات روانی، عقب ماندگی ذهنی، اعتیاد و انواع انحرافات اجتماعی بوده که جایگاه این پژوهشها می‌توان در مدارس، دانشگاه ها، سربازخانه ها، مراکز قضائی و انتظامی، کارخانجات، درمانگاه های عمومی، مراکز بهداشتی درمانی و نظایر آن باشد.
۴ـ طرح و برنامه ریزی بهداشتی: شامل برنامه ریزی درباره ایجاد گسترش مراکز جامع روانپزشکی منطقه‌ای، مراکز بهداشت مادر و کودک و تنظیم خانواده، مراکز کودکان استثنایی، مراکز ارائه خدمات درمان های روانپزشکی و ایجاد هماهنگی بین برنامه های خدماتی، آموزشی و پژوهشی است.
همچنین میتوان در ادامه به اهداف زیر نیز اشاره کرد:

زندگی نسبتا تکامل یافته
در یک زندگى نسبتاً کامل، فرد توانایى‌هاى بالقوه? خود را مى‌شناسد و پیوسته در حال رشد و بارورى و تکامل است. احساس مسؤولیت در انجام کارهاى محوله و احساس شادمانى در هنگام فراغت، شرکت در فعالیت‌هاى مختلف و برخوردارى از مهارت انجام صحیح کارها، به فرد اجازه مى‌دهد که موفقیت را تجربه کند.

در یک زندگى تکامل یافته، همه? ابعاد شخصیت فرد، اعم از جسمانی، روانی، ذهنى و معنوى رشد و تکامل مى‌یابند و هدف بهداشت روانى نیز ایجاد فرصت براى بروز استعدادها و توانایى‌هاى گوناگون فرد است. هر اندازه فرد بیشتر توانایى‌ها و قابلیت‌هاى خود را بشناسد، و آنها را به کار گیرد احساس رضامندى و خوشنودى و موفقیت بیشتر با او قرین خواهد بود.
زندگی شاد و مطبوع
شادکامى و خوشبختى نسبى است، لیکن نوجوانى که از روابط سالم و سازنده و مطلوب خود با همسالان انجام تحصیل و کار موفق و برنامه‌ریزى مشخص در زندگى برخوردار است، فردى شاد و با نشاط خواهد بود. والدین شاد و محیط خانواده مطبوع، فرزندانى شاد به باد مى‌آورد. محیط آموزشى مطلوب نیز بر روحیه? نوجوان تأثیر مثبت بر جاى مى‌گذارد.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   منبع پایان نامه ارشد درباره ویتامین E، مواد غذایی، مواد معدنی، پیوند دوگانه

زندگی هماهنگ
زندگى هماهنگ و منسجم بستگى به موفقیت در دو چیز دارد: کنار آمدن با خود و دیگران. کنار آمدن با خود شامل توانایى تصمیم‌گیری، افسوس گذشته را نخوردن و توانایى پذیرش محدودیت‌ها و کمبودهاى خویش، پرورش استعدادها و قابلیت‌هاى خود و احساس ارزشمندى و اعتماد به نفس در فرد است.

کنار آمدن و زندگى مطبوع با دیگران رابطه‌اى است عارى از حرص و آز، بدبینی، حسادت و نفرت و دیگر خصوصیات منفى نسبت به فرد یا افراد دیگر. این عوامل مانع رشد و توفیق در روابط انسانى موفقیت‌آمیز با دیگران است.

زندگی موثر و کارآمد
زندگى مؤثر و کارآمد در حقیقت نیمه? مجموعه‌اى از ویژگى‌هاى فعلی، یعنى خودشناسی، رشد و تکامل فردی، شاد زیستن، توانایى ایجاد ارتباط با دیگران و کنار آمدن با خود است. رسیدن به بیشترین بازده با صرف کمترین انرژى و کمترین اتلاف وقت و مؤثر و کارآمد بودن در زندگی، مستلزم شناخت توانایى‌ها و قابلیت‌هاى خود است.

بهداشت روانى شامل همه? عواملى است که بر احساسات، افکار، گفتار و اعمال فرد، طرح‌ها، هدف‌ها، روش‌هاى به کار رفته توسط فرد، شرایط فیزیکى و بزرگسالان مهم در زندگى او تأثیر مى‌گذارند.
– مرحله پیشگیری بهداشت روانی
– مرحله درمانی بهداشت روانی
– مرحله مثبت بهداشت روانی
– مرحله پیشگیری بهداشت روانی
جنبه پیشگیرى بهداشت روانى شامل برنامه‌هاى ویژه براى افرادى است که نشانه‌هایى از شروع ناراحتى‌هاى روانى و هیجانى را از خود بروز مى‌دهند. براى مثال دانش‌آموزى که ناگهان از رفتن به مدرسه خوددارى مى‌کند، باید دقیقاً مورد مطالعه قرار گیرد و زمینه‌هاى مشکل شناسایى شود. قبل از آنکه این رفتار به صورت عادت در بیاید یا به صورت نشانه‌هاى دیگر بروز کند، بطور دقیق در جنبه? پیشگیرى بهداشت روانى است که بزرگسالان فرصت‌هاى زیادى براى ارائه? خدمات به نوجوانان پیدا مى‌کنند. آنان با توجه و دقت روى انحرافات جزئى رفتار نوجوان در زمان حال، در مورد مشکلات جدى‌تر سازگارى در آینده هشدار مى‌دهند.

مرحله درمانی سلامت روانی
جنبه? درمانى بهداشت روانى شامل کمک به افرادى است که با مشکل یا مشکلاتى در زندگى روبرو هستند که سازگارى آنان را مختل ساخته است. اقدام در مورد این مشکلات باید به کمک افراد متخصص و کارشناس فن، مانند روان‌شناس یا روانپزشک صورت پذیرد و این بعد از بهداشت روانى کاملاً جنبه? درمانى دارد.

مرحله مثبت بهداشت روانى
خوشبختانه اکثر کودکان با سلامت کامل متولد مى‌شوند و با شادابى و توانمندى رشد مى‌یابند و سال‌هاى دبستان تا دبیرستان را با سلامت روان و سازگارى مطلوب ادامه مى‌دهند. وظیفه? بزرگسالان در خانه و مدرسه آماده ساختن آنان براى پاسخگویى به ابتکارات و توقعات زندگى است. طرح‌ریزى هدف‌هاى واقع بینانه رشد و بهره‌ورى هرچه بیشتر از توانایى‌هاى جسمانی، ذهنى و روانى اجتماعى خود، پذیرش محدودیت‌هاى خویش، داشتن خویشتن پندارى مثبت، کار و تلاش مداوم و پیگیر براى رسیدن به اهداف موردنظر از جمله تکالیفى است که جنبه‌هاى مثبت بهداشت روانى را تشکیل مى‌دهد.

شادکامى و خوشبختى نسبى است، لیکن نوجوانى که از روابط سالم و سازنده و مطلوب خود با همسالان انجام تحصیل و کار موفق و برنامه‌ریزى مشخص در زندگى برخوردار است، فردى شاد و با نشاط خواهد بود. والدین شاد و محیط خانواده مطبوع، فرزندانى شاد به باد مى‌آورد. محیط آموزشى مطلوب نیز بر روحیه? نوجوان تأثیر مثبت بر جاى مى‌گذارد (گنجی،۱۳۸۰).

عوامل تشکیل دهنده سلامت روان
ونتیز۷۳ سلامت روان را وابسته به هفت ملاک می داند که عبارتنداز:

۱. رفتار اجتماعی مناسب ۲. رهایی از نگرانی و گناه ۳. فقدان بیماری روانی

۴. کفایت فردی و خودمهارگری ۵. خویشتن پذیری و خودشکوفایی؛
۶. توحیدیافتگی و سازماندهی شخصیت ۷. گشاده نگری و انعطاف پذیری.

۲-۱۸- نقش بهداشت روان در محیط کار
در دنیای امروز با استرس‌ های مختلفی روبرو هستیم که بعضی از این استرس ‌ها مختص محیط کار است.نزاع با یک همکار، محروم شدن از پاداش، دیر رسیدن به سر کار و فشار هیات مدیره یا رؤسای سازمان به مدیر را می توان نمونه هایی از استرس های محیط کار نامید (خواجه پور، ۱۳۸۷).
مدیران برای اینکه بهداشت روانی محیط کار را تامین کنند، باید با مفاهیم اساسی بهداشت روانی آشنا شوند و سلامت روانی کارکنان تنها با رعایت اصول بهداشت روانی در سازمان حاصل می گردد.
چون در مواجهه با چالش ها و مشکلات روزمره، ما بر اساس ویژگی های روانی خود با آن ها برخورد می کنیم،‌ هر چه از سلامت روانی بیشتر برخوردار باشیم به یقین آسیب پذیری ما کمتر خواهد بود. از مشخصات یک سازمان سالم آن است که سلامت جسمی و روانی کارکنان آن به همان اندازه مورد توجه و علاقه مدیریت سازمان قرار گیرد که تولید و بهره وری مورد تاکید قرار گرفته است ( حقیقی،۱۳۸۱).
بهداشت روانی در محیط کار یعنی مقاومت در مقابل پیدایش پریشانی های روانی و اختلالات رفتاری در کارکنان سازمان و سالم سازی فضای روانی کار به نحوی که هدف های چندگانه نیز تامین شود(میرسپاسی، ۱۳۸۵). که میتوان به شرح زیر به آنها اشاره کرد:
۱- هیچ یک از

دسته‌ها: No category

دیدگاهتان را بنویسید